В Год родной земли, которым объявлен в Беларуси нынешний год, тема сохранения историко-культурного наследия является одной из самых животрепещущих. Какими историко-культурными ценностями располагает Беларусь? Как идет реконструкция и реставрация наследия, которым могут гордиться белорусы, которое останется не одному поколению граждан страны? Какие объекты реставрируются сегодня и что в ближайших планах? Пополнят ли Список всемирного наследия ЮНЕСКО представленные от Беларуси объекты?
Восемь лет назад Беларусь «начала» обзаводиться культурными ценностями мирового значения. Первым в Список всемирного культурного и природного наследия ЮНЕСКО был включен Мирский замок. Казалось бы — прекрасное начинание, гарантирующее национальной культуре если не процветание, то по крайней мере сохранность. Увы. Похоже, ситуация, наоборот, становится все чудовищней.
На встрече парламентариев с представителями общественности, которая состоялась в Минске 22 мая, достигнута договоренность о приведении в соответствие c законодательством ряда нормативных актов в области охраны памятников.
Комиссия по возвращению культурных ценностей из-за границы рассмотрит на заседании 15 апреля вопрос, связанный с возвращением в Беларусь из Польши уникального Лавришевского Евангелия начала 14-го века.
Камітэт дзяржаўнага кантролю падрыхтаваў справаздачу па выніках праверкі ходу рэканструкцыі і аднаўлення гістарычнага цэнтру Мінску. На факты масавага парушэння ахоўнага заканадаўства ўжо даўно звярталі ўвагу прадстаўнікі грамадскасці, аднак дагэтуль у кантрольных органах такія звароты ігнараваліся.
На мінулым тыдні на выніковым пасяджэнні калегіі Міністэрства культуры міністр Уладзімір Мацвяйчук паведаміў, што да 2010 года мае быць падрыхтавана дасье для ўнясення фартыфікацыйных збудаванняў Брэсцкай крэпасці ў Спіс сусветнай культурнай і прыроднай спадчыны ЮНЕСКА.
Одним из приоритетов бессрочного соглашения о сотрудничестве между белорусским и польским комитетами Международного совета по памятникам и достопримечательностям (IKAMOS), подписанного в конце января, является исследование памятников деревянного сакрального монументального зодчества Беларуси — костелов и церквей.
Беловежская пуща (Беларусь, Польша), река Днепр (Россия, Беларусь, Украина) и озеро Нарочь (Беларусь) вошли в число номинантов на звание одного из семи природных чудес света.
В Логойске собираются построить многоэтажный жилой дом в 30 метрах от исторического памятника начала XIX века — руин дворца графа Тышкевича, где строительство такого объекта по закону запрещено.
Катастрофический, местами необратимый характер, приобрели в 2008 году масштабы уничтожения памятников национального наследия, считает председатель Белорусского добровольного общества охраны памятников истории и культуры Антон Астапович.
У цэнтры вёскі Порплішча ля дарогі з Докшыцаў на Глыбокае ўжо не адно стагодзьдзе стаіць царква. Пабудаваная аж у 1627 годзе з дрэва, гэта быў выбітны помнік драўлянага дойлідства з элемэнтамі клясыцызму. Але цяпер Спаса-праабражэнскую царкву вырашылі абіць плястыкам.
Шмат хто з незалежных назіральнікаў адзначаў, што ў Беларусі ў Нацыянальных парках, якімі кіруе адміністрацыя прэзідэнта, прыродаахоўчая дзейнасць, навуковыя даследаванні, зберажэнне і выяўленне гісторыка-культурнай спадчыны не з’яўляюцца прыярытэтнымі напрамкамі.
Беларускае таварыства аховы помнікаў гісторыі і культуры звярнулася з адкрытым лістом да Генэральнага пракурора Беларусі Рыгора Васілевіча. Кіраўнік таварыства Антон Астаповіч чарговы раз намагаецца прыцягнуць увагу да праблемы, якая ігнаруецца шматлікімі дзяржаўнымі ўстановамі. Гэта – парушэнне нарматыўна-прававой базы ў галіне аховы гісторыка-культурнай спадчыны падчас рэканструкцыі гістарычнага цэнтру Мінску.
ГА « Беларускае добраахвотнае таварыства аховы помнікаў гісторыі і культуры» звярнулася да журналістаў да шырокага асьвятленьня праблемы захаваньня гісторыка-культурнай каштоўнасьці і дакументаваньня гвалтоўнай “экскаватарнай” эксгумацыі парэшткаў герояў Першай сусветнай вайны на тэрыторыі Мінскіх брацкіх могілак.
30 ліпеня 2007 г. Беларускае добраахвотнае таварыства аховы помнікаў гісторыі і культуры распачало валанцёрскую працу ў рамках міжнароднай праграмы «Меморыя».